DİKKAT EKSİKLİĞİ ve HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU (DEHB)

Dikkat Eksikliği: Belirtileri, Nedenleri ve Yönetimi

Dikkat eksikliği, bireyin odaklanma, dikkatini sürdürme ve organize olma becerilerinde zorluk yaşamasıyla kendini gösteren nörogelişimsel bir durumdur. Çocuklukta sık görülmekle birlikte, erişkinlikte de devam edebilir. Çoğu zaman Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) kapsamında değerlendirilir, ancak hiperaktivite olmadan da yalnızca dikkat eksikliği görülebilir.

Belirtiler:

Dikkat eksikliği olan bireylerde şu durumlar sık gözlenir:

Ders, iş ya da günlük aktivitelerde dikkati kolayca dağılır.

Detaylara dikkat etmekte zorlanır, sık hata yapar.

Uzun süreli zihinsel çaba gerektiren işlerden kaçınır.

Eşyalarını sık sık kaybeder (anahtar, kalem, telefon vb.).

Günlük sorumlulukları organize etmekte güçlük çeker.

Çevredeki ses, hareket ya da uyaranlardan kolayca etkilenir.

Nedenleri:

Kesin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte dikkat eksikliğinde biyolojik ve çevresel faktörlerin rol oynadığı düşünülmektedir:

Beyindeki dikkat ve odaklanma ile ilgili nörotransmitter (dopamin, noradrenalin) dengesizlikleri

Genetik yatkınlık

Gebelikte sigara, alkol veya ilaç kullanımı

Erken doğum veya düşük doğum ağırlığı

Çevresel stres faktörleri

Tanı:

Tanı sürecinde psikiyatri uzmanları;

Ayrıntılı gözlem ve görüşme,

Klinik ölçekler,

Öğretmen ve ebeveynlerden alınan bilgiler,

Gerekirse dikkat testleri kullanır.

Tedavi ve Yönetim:

Dikkat eksikliği, doğru yöntemlerle yönetildiğinde bireyin yaşam kalitesi büyük ölçüde artar.

İlaç tedavisi: Beyindeki dikkat mekanizmalarını düzenlemeye yardımcı olabilir.

Psikoterapi ve davranışçı yaklaşımlar: Özellikle çocuklarda davranış düzenleme ve sosyal beceri geliştirmede etkilidir.

Eğitim desteği: Öğrenme ortamlarının dikkat eksikliğine uygun düzenlenmesi önemlidir.

Yaşam tarzı değişiklikleri: Düzenli uyku, dengeli beslenme, fiziksel aktivite ve ekran süresinin sınırlanması dikkat yönetimine katkı sağlar.

Dikkat eksikliği, bireyin günlük yaşamını, okul başarısını ve iş performansını olumsuz etkileyebilir. Ancak erken tanı ve uygun tedaviyle dikkat eksikliği olan bireyler başarılı ve üretken bir yaşam sürdürebilir.

Yazar : Derya YAĞMUR

Yazı İşleri Sorumlusu :Nida PALA

Bu yazının bütünü yazarına aittir. İzinsiz kopyalanamaz, çoğaltıılmaz veya herhangi bir mecrada yayınlanamaz