BM: 2024, İnsani Yardımın En Karanlık Yılı Oldu!

Birleşmiş Milletler (BM) İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (UNOCHA), 2024 yılını insani yardım çalışanları için tarihin en trajik dönemi olarak ilan etti. Geçen yıl tam 383 yardım görevlisi hayatını kaybederken, bu rakam tüm zamanların en yüksek ölüm sayısını temsil ediyor. BM'nin 19 Ağustos Dünya İnsani Yardım Günü vesilesiyle yayımladığı raporda, bu kayıpların "kabul edilemez bir vahşet" olarak nitelendirildiği vurgulandı. Çatışma bölgelerindeki sivillerin ve yardım ekiplerinin korunması için acil eylem çağrısı yapılırken, cezasızlık kültürünün sona erdirilmesi talep edildi.

Rapora göre, hayatını kaybedenlerin büyük çoğunluğu yerel yardım çalışanlarından oluşuyordu. Bu kişiler, görev sırasında veya evlerinde hedef alınarak öldürüldü. Ayrıca, 308 yardım görevlisi yaralanırken, 125'i kaçırıldı ve 45'i gözaltına alındı. BM yetkilileri, 2023'e kıyasla yüzde 31'lik bir artışın yaşandığını belirterek, bu yükselişin çatışma yoğunluğundan kaynaklandığını ifade etti.

Özellikle Gazze ve Sudan, ölümcül saldırıların odak noktası oldu. Gazze'de 181, Sudan'da ise 60 yardım çalışanı hayatını kaybetti. BM, 2025'in başlarında da tablonun değişmediğini duyurdu: 14 Ağustos itibarıyla 265 yardım görevlisi daha öldürüldü. Bu saldırılar, uluslararası insani hukukun ağır ihlali olarak değerlendirilirken, milyonlarca ihtiyaç sahibinin hayatta kalma şansını tehlikeye attığına dikkat çekildi.

BM, Mayıs 2024'te Güvenlik Konseyi'nde kabul edilen 2730 sayılı kararı hatırlatarak, tarafların yardım çalışanlarını koruma zorunluluğunu yeniden teyit etti. Ancak ihlallerde hesap verilebilirliğin yetersiz kaldığına işaret edildi. BM İnsani İşlerden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Tom Fletcher, konuya ilişkin açıklamasında, "Bu saldırılar sadece yardım ekiplerini değil, hizmet verdikleri toplulukları da yok ediyor. Uluslararası toplumun sessizliği, utanç verici bir gerçek. Güçlü aktörleri sivilleri ve yardım çalışanlarını korumaya çağırıyoruz; failler yargılanmalı. Bu şiddet, kader değil, durdurulması gereken bir felaket" dedi.

Fletcher'ın sözleri, küresel bir uyanış çağrısı niteliğinde. BM, tüm tarafları uluslararası hukuka uymaya ve yardım operasyonlarının güvenliğini sağlamaya davet ederken, 2024'ün bu kara lekesiyle mücadele için somut adımlar atılmasını istedi.